Avrupa Birliği, ortak savunma ve savunma sanayisi alanında kapsamlı bir adım attı.

AB Konseyi, Avrupa’nın savunma hazırlığını ve sanayi kapasitesini güçlendirmek amacıyla ilk beş Avrupa Ortak Çıkar Savunma Projesi’ni (EDPCI) onayladı.

Projeler; İHA ve İHA karşıtı sistemler, deniz ve deniz tabanı savunması, uzay, hava ve füze savunması ile Avrupa’nın doğu kanadının korunmasına odaklanacak.

Avrupa İHA kapasitesini büyütecek

Projelerden ilki, Drone and Counter-Drone European Resolve (DECODER) adı verilen Avrupa İHA ve İHA Karşıtı Sistemler Girişimi olacak.

Program kapsamında katılımcı ülkelerin insansız hava aracı geliştirme, üretme ve konuşlandırma kapasitelerinin artırılması hedefleniyor.

Bunun yanında düşman İHA’larının tespit edilmesi ve etkisiz hale getirilmesine yönelik karşı-İHA teknolojileri geliştirilecek ve sahada konuşlandırılacak.

Denizlerin altı da savunma ağına giriyor

İkinci proje olan Entegre Deniz ve Deniz Tabanı Savunması (IMSD) kapsamında Avrupa ülkelerinin denizde ve deniz tabanında karşılaşabilecekleri tehditlere karşı ortak hareket edebilecekleri entegre ve birlikte çalışabilir bir savunma sistemi kurulacak.

Sistemin tehditlerin tespit edilmesi, caydırılması ve gerektiğinde bunlara karşılık verilmesini sağlayacak kabiliyetleri bir araya getirmesi planlanıyor.

Bu alan özellikle kritik deniz altı altyapıları ve kabloların korunması açısından AB’nin son dönemde üzerinde durduğu savunma başlıklarından biri olarak öne çıkıyor.

Uzayda erken uyarı uyduları

Üçüncü büyük proje ise SPACE olacak.

Programla Avrupa’nın askeri ve stratejik uzay yeteneklerinin çeşitli alanlarda güçlendirilmesi hedefleniyor.

Füze fırlatmalarını tespit edebilecek erken uyarı uyduları, uydu haberleşme sistemleri, istihbarat, gözetleme ve keşif kabiliyetleri ile hassas konumlandırma ve zamanlama sistemleri geliştirilecek.

Ayrıca uydu sistemlerinin kaybedilmesi veya devre dışı kalması durumunda yedek uyduların hızla uzaya gönderilebilmesine yönelik kapasite oluşturulacak. Navigasyon harbi kabiliyetlerinin geliştirilmesi de projenin hedefleri arasında bulunuyor.

Avrupa ortak hava ve füze savunması kuracak

Dördüncü proje, AB Federatif Entegre Hava ve Füze Savunması (EU-FIAMD) olacak.

Sistem, üye ülkelerin hava ve füze tehditlerine karşı daha koordineli hareket edebilmesini amaçlıyor.

Yaklaşan tehditlerin erkenden belirlenmesi, ülkeler arasında erken uyarı bilgilerinin paylaşılması ve koordineli komuta sistemlerinin oluşturulması projenin temel unsurları arasında yer alıyor.

Doğu kanadına çok katmanlı savunma

Beşinci proje olan Eastern Flank Watch – Doğu Kanadı Gözetimi ise Avrupa’nın doğu sınırlarının korunmasına odaklanacak.

Proje yalnızca kara sınırlarını kapsamayacak.

Katılımcı ülkelerin kara, hava, deniz, siber ve diğer operasyon alanlarındaki savunma ve gözetleme kabiliyetlerinin birlikte güçlendirilmesi hedefleniyor.

2036’ya kadar 190 milyar avroluk hedef

Onaylanan beş proje, Avrupa Savunma Sanayisi Programı (EDIP) kapsamında AB finansmanı almaya uygun hale geldi. EDIP kapsamında projelerin kurulması ve ilk konuşlandırılmasına doğrudan destek için 325 milyon avro ayrılmış durumda.

Avrupa Komisyonu’nun Savunma ve Uzaydan Sorumlu Üyesi Andrius Kubilius ise beş projenin ölçeğinin çok daha büyük olacağını açıklamıştı.

Kubilius’a göre projeler için 2036’ya kadar toplam yaklaşık 190 milyar avroluk finansman hedefi bulunuyor.

Projelerin hayata geçirilmesiyle Avrupa Birliği; hava, deniz, uzay, İHA teknolojileri ve doğu sınırlarının korunmasını birbirini tamamlayan büyük ölçekli savunma programları altında geliştirmeyi amaçlıyor.