Çin ile Japonya arasındaki siyasi gerilim sürerken Pekin’den Tokyo’ya yönelik dikkat çekici bir açıklama geldi.

Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi, 28 Eylül’de Pekin’de Japonya Uluslararası Ticareti Teşvik Birliği (JAPIT) Başkanı Takeşi Ivaya ile bir araya geldi.

Çin Dışişleri Bakanlığının görüşmeye ilişkin resmi açıklamasında, iki ülke arasındaki mevcut ilişkilerin yeniden ciddi sorunlarla karşı karşıya olduğu belirtildi.

“Japonya yeniden tarihin sınavıyla karşı karşıya”

Vang Yi, İkinci Dünya Savaşı sonrasında Japon savaş suçlularının yargılandığı Tokyo Duruşmaları’nın başlamasının 80. yılına özellikle vurgu yaptı.

Çinli Bakan, Japonya’nın geçmişten ders çıkarmaması, savaş sonrası “Barış Anayasası”na meydan okuması ve Çin’in “saldırganlık tarihini tersine çevirme” olarak tanımladığı girişimlerde bulunması durumunda bunun ciddi sonuçları olacağını savundu.

Vang, böyle bir Japonya’nın “dünyayla yüzleşemeyeceğini” ve “bir gelecek açmasının mümkün olmayacağını” söyledi.

Tayvan gerilimi masada

Pekin yönetiminin Tokyo’ya yönelik eleştirilerinin önemli başlıklarından birini de Tayvan oluşturuyor.

Çin Dışişleri Bakanlığının açıklamasına göre Vang, Japonya açısından en acil konunun ülke liderliğinin Tayvan hakkındaki Çin’in yanlış olarak nitelendirdiği söz ve eylemlerini düzeltmesi olduğunu söyledi.

Vang ayrıca Japonya’nın tarih konusunda Pekin’in “doğru tutum” olarak tanımladığı yaklaşımı benimsemesi ve Çin’e yönelik daha “objektif ve rasyonel” bir bakış geliştirmesi gerektiğini savundu.

Vang, mart ayında yaptığı başka bir açıklamada de Japonya Başbakanı Sanae Takaiçi’nin Tayvan’da yaşanabilecek bir krizin Japonya açısından “varlığı tehdit eden durum” oluşturabileceğine yönelik sözlerini eleştirmiş ve Tayvan meselesinin Çin’in iç işi olduğunu söylemişti.

Yasukuni gerilimi de sürüyor

Pekin-Tokyo hattındaki bir başka anlaşmazlık başlığını Yasukuni Tapınağı oluşturuyor.

Çin yönetimi, aralarında İkinci Dünya Savaşı sonrasında A sınıfı savaş suçlusu olarak mahkûm edilen kişilerin de bulunduğu isimlerin anıldığı Yasukuni’ye Japon siyasetçiler tarafından gerçekleştirilen ziyaretlere uzun süredir tepki gösteriyor.

Çin Dışişleri Bakanlığı, 15 Ağustos’ta Başbakan Takaiçi’nin Yasukuni Tapınağı’na adak sunması ve bazı kabine üyelerinin tapınağı ziyaret etmesi üzerine Japonya’ya diplomatik protestoda bulunduğunu açıklamıştı. Pekin bu girişimleri Japonya’nın yeniden askerileşmesi yönündeki politikasının göstergesi olarak değerlendiriyor.

Japon heyetinden “barışçıl kalkınma” mesajı

Çin Dışişleri Bakanlığının aktardığına göre Takeşi Ivaya ise mevcut Çin-Japonya ilişkilerinin durumundan endişe duyduklarını belirtti.

Ivaya, Japonya’nın geçmişten çıkarılan dersleri unutmaması gerektiğini ve ülkenin barışçıl kalkınma yolunda ilerlemeye devam etmesi gerektiğini söyledi.

Vang Yi ise 2027’nin Çin ile Japonya arasındaki diplomatik ilişkilerin normalleşmesinin 55. yılı olacağını hatırlatarak, mevcut ilişkilerin yeniden normalleştirilmesi gerektiğini ifade etti.

Pekin’in açıklaması, Çin-Japonya ilişkilerinde tarih, Tayvan ve Japonya’nın savunma politikalarının önümüzdeki dönemde de temel anlaşmazlık başlıkları olmaya devam edeceğine işaret ediyor.