ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), Ay'da sürdürülebilir insan varlığı oluşturma hedefi doğrultusunda özel sektörle iş birliğini güçlendirecek yeni bir adım attı. Kurum, 2028 yılı sonlarında Ay yüzeyine bilimsel yükler taşıyacak insansız iniş araçlarının geliştirilmesi için yaklaşık 600 milyon dolarlık yeni sözleşmeler imzaladı.

Yeni finansman paketi, NASA'nın Artemis Programı kapsamında Ay'daki faaliyetlerini hızlandırma ve ticari uzay şirketlerinin projelerde daha etkin rol almasını sağlama stratejisinin önemli bir parçası olarak görülüyor.

Üç şirkete destek

Sözleşmeleri kazanan şirketler;

  • Astrobotic
  • Firefly Aerospace
  • Intuitive Machines

oldu.

NASA'nın son altı yılda yalnızca Astrobotic şirketine sağladığı toplam finansman desteği ise 600 milyon doların üzerine çıktı.

Şirketlerin tamamen yeni uzay araçları geliştirmek yerine, daha önce görevlerde kullanılan iniş araçlarının geliştirilmiş versiyonları üzerinde çalışacağı belirtildi.

Mars teknolojisi Ay'da kullanılabilir

NASA Başkanı Jared Isaacman, Kaliforniya'daki Jet Propulsion Laboratory'de geliştirilen "Promise" isimli Mars keşif robotu test platformunun Ay görevlerine uyarlanmasının değerlendirildiğini açıkladı.

Yeni bir araç geliştirmek yerine mevcut platforma farklı bilimsel ekipmanların entegre edilmesiyle Ay'ın güney kutbunda su kaynakları ve diğer doğal zenginliklerin araştırılması hedefleniyor. NASA, bu yöntemin hem maliyetleri düşüreceğini hem de görev hazırlık sürecini hızlandıracağını değerlendiriyor.

Blue Origin görevi ertelenebilir

Isaacman ayrıca, Blue Origin tarafından geçtiğimiz ay gerçekleştirilen motor testi sırasında yaşanan roket kazasının ardından şirketin bu yıl planlanan insansız Ay görevinin 2027 yılına ertelenmesinin muhtemel olduğunu ifade etti.

Buna karşın NASA Ay Üssü Program Müdürü Carlos Garcia-Galan, Astrobotic tarafından geliştirilen iniş aracının bu yıl içerisinde ilk uçuşunu gerçekleştirme ihtimalinin sürdüğünü belirtti.

Hedef kalıcı Ay üssü

NASA, özel sektör ortaklarıyla yürüttüğü projeler sayesinde Ay'ın özellikle güney kutbunda uzun vadeli bilimsel araştırmalar gerçekleştirmeyi, su buzunu ve diğer kaynakları incelemeyi, aynı zamanda gelecekte kurulması planlanan kalıcı Ay üssünün altyapısını oluşturmayı hedefliyor.

Kurumun önümüzdeki yedi yıl içerisinde Ay üssü programına yaklaşık 20 milyar dolar yatırım yapmayı planladığı belirtilirken, geçtiğimiz ay da ilk insansız Ay görevleri için yaklaşık 1 milyar dolarlık ek finansman ayrıldığı açıklanmıştı.