ABD ile Suudi Arabistan arasındaki savunma iş birliğinde önemli bir adım atıldı. ABD Dışişleri Bakanlığı, Riyad yönetimine yönelik büyük ölçekli F-35 satışına onay vererek süreci Kongre’ye taşıdı.
Reuters’ın aktardığına göre satış paketinin tahmini toplam değeri 24,3 milyar dolar. Paket kapsamında Suudi Arabistan’a 48 adet F-35 Lightning II savaş uçağının satılması öngörülüyor.
49 adet F135 motoru da pakette
Satış yalnızca savaş uçaklarını kapsamıyor. Suudi Arabistan’ın 49 adet Pratt & Whitney F135 motoru ile haberleşme sistemleri, yedek parçalar ve çeşitli lojistik ve destek ekipmanlarını da satın alması planlanıyor.
F-35’lerin ana üreticisi Lockheed Martin, F135 motorlarının üreticisi ise Pratt & Whitney olacak.
Satışın açıklanan 24,3 milyar dolarlık tutarı, nihai sözleşmenin kesin bedeli anlamına gelmiyor. ABD'nin yabancı askeri satış bildirimlerinde açıklanan rakamlar, olası satışın tahmini azami değerini ifade edebiliyor.
Orta Doğu’daki F-35 dengesi açısından kritik
Satışın gerçekleşmesi, bölgedeki hava gücü dengeleri açısından da yakından takip ediliyor. İsrail halihazırda Orta Doğu’da F-35 kullanan tek ülke konumunda bulunuyor. Reuters, Suudi Arabistan'a F-35 satışının Washington'ın İsrail'in bölgedeki “niteliksel askeri üstünlüğünü” koruma politikası açısından da değerlendirmeye tabi olduğunu aktardı.
ABD yönetiminin resmi değerlendirmesi ise önerilen satışın bölgedeki temel askeri dengeyi değiştirmeyeceği yönünde.
Suudi Arabistan'ın mevcut savaş uçağı filosunda Boeing F-15'ler ile Avrupa üretimi Eurofighter Typhoon ve Tornado uçakları bulunuyor. Riyad'ın F-35 talebinin ise uzun süredir gündemde olduğu ve 2025'in başlarında Washington'a doğrudan iletildiği belirtiliyor.
Bundan sonraki aşama Kongre
Dışişleri Bakanlığının onayı, uçakların hemen teslim edileceği ya da satış sözleşmesinin kesinleştiği anlamına gelmiyor. Bildirimin ardından Kongre'nin inceleme süreci devreye giriyor.
Reuters, Kongre'de Suudi Arabistan'a yönelik silah satışlarına geçmişte itiraz eden üyelerin bulunduğuna dikkat çekiyor. Dolayısıyla 48 uçaklık F-35 paketinin Kongre'deki süreci de satışın ilerleyişinde belirleyici olacak.
Satışın bütün aşamalarının tamamlanması halinde Suudi Arabistan’ın 48 uçaklık iki filoya karşılık gelebilecek bir F-35 gücü oluşturması ve ülkenin hava kuvvetleri modernizasyonunda önemli bir teknolojik sıçrama gerçekleştirmesi bekleniyor.
