Elon Musk’ın sahibi olduğu SpaceX, Starship programının bugüne kadarki en kritik uçuşlarından birine hazırlanıyor. Şirket, dev roketi ilk kez Dünya yörüngesine göndermeyi ve yeni nesil Starlink uydularının ilk grubunu uzaya yerleştirmeyi planlıyor.
Başarılı olması halinde görev yalnızca Starship açısından değil, küresel fırlatma pazarı açısından da önemli bir dönüm noktası oluşturabilir. SpaceX, Starship’i daha büyük Starlink uydularından gelecekte planlanan derin uzay görevlerine kadar çok geniş bir kullanım alanının merkezine yerleştirmeyi hedefliyor.
Starship ilk kez güvenli yörünge altı rotasını terk edecek
Starship’in önceki 13 test uçuşunda SpaceX, aracı kasıtlı olarak pasif güvenli bir yörünge altı rotasında tuttu. Böylece uzay aracının kontrolünün kaybedilmesi durumunda bile aracın doğal olarak atmosfere yeniden girerek önceden belirlenen bölgeye yönelmesi amaçlandı.
Yeni görevde ise önemli bir eşik aşılacak.
Starship, yeterli hıza ulaştığında Dünya çevresinde yörüngeye girecek. Bu aynı zamanda olası bir kontrol kaybının önceki yörünge altı görevlerden farklı sonuçlar doğurabileceği anlamına geliyor.
SpaceX bu nedenle uçuşun ilk dakikalarında herhangi bir sorun tespit edilmesi halinde planlanan motor ateşlemesini iptal ederek Starship’i yörünge altı rotada tutabilecek.
26 Starlink uydusu bırakılacak
Görevin en dikkat çekici bölümlerinden biri de Starship’in ilk kez gerçek operasyonel yük taşıyacak olması.
Planlamaya göre uzay aracı yaklaşık 10 saat boyunca uçuşta kalacak, Dünya çevresinde 6 tur gerçekleştirecek ve 26 Starlink uydusunu yörüngeye bırakacak.
Görevin ardından Starship’in atmosfere yeniden girerek Şili açıklarında Pasifik Okyanusu’na kontrollü şekilde iniş yapması hedefleniyor.
En kritik sınavlardan biri: 1370 derece
Yörüngeye ulaşmak kadar Starship’in Dünya’ya dönüşü de kritik önem taşıyor.
Uzay aracının atmosfere yeniden giriş sırasında 1370 santigrat dereceyi aşabilecek sıcaklıklara dayanması gerekecek. SpaceX, Starship’in ısı kalkanı üzerinde geliştirme çalışmalarını sürdürüyor.
Görevde kullanılacak bazı Starlink uydularının kameraları da konuşlandırıldıktan sonra Starship’e dönerek aracın ısı kalkanını görüntüleyecek. Böylece mühendisler yeniden giriş sırasında ısıya dayanıklı kaplamaların performansına ilişkin yeni veriler elde edebilecek.
Hedef tamamen yeniden kullanılabilir dev roket
SpaceX’in Starship programındaki nihai hedeflerinden biri hem Super Heavy güçlendiricisini hem de Starship uzay aracını tekrar tekrar kullanabilmek.
Günümüzde roketlerin tamamının veya önemli bölümlerinin her görevden sonra kullanımdan çıkması fırlatma maliyetlerinin temel unsurlarından biri. SpaceX ise Starship sisteminin tamamen yeniden kullanılabilir hale gelmesinin yörüngeye yük taşıma maliyetlerinde büyük düşüş sağlayabileceğini öngörüyor.
Ay ve Mars planlarının merkezinde
Starship yalnızca Starlink projesi için geliştirilmiyor.
SpaceX, NASA ile yaptığı anlaşma kapsamında Starship’in bir versiyonunu gelecekte astronotları Ay yüzeyine taşımak amacıyla geliştirmeye devam ediyor. Elon Musk ise daha uzun vadede Starship’i Mars’ta kalıcı insan yerleşimi kurma hedefinin temel taşı olarak görüyor.
Ancak Ay görevlerinin önünde de önemli teknik engeller bulunuyor. Starship’in Ay’a hareket etmeden önce Dünya yörüngesinde başka Starship araçlarından kriyojenik yakıt ikmali yapması planlanıyor. Kaynaktaki değerlendirmeye göre tek bir Ay görevi için bu işlemin 10 veya daha fazla kez gerçekleştirilmesi gerekebilir.
Başarılı olursa dengeler değişebilir
Starship’in operasyonel hale gelmesi, SpaceX’in mevcut Falcon 9 operasyonlarını da dönüştürebilir. Şirket Starship uçuşlarının artmasıyla Falcon 9 görevlerinin zaman içerisinde azalacağını belirtiyor.
Bu geçişin ticari uydu fırlatma pazarında nasıl sonuçlar doğuracağı ise henüz net değil. Özellikle SpaceX’in Starship kapasitesini üçüncü taraf ticari müşterilere hangi koşullarda sunacağı belirsizliğini koruyor.
Starship’in ilk gerçek yörünge denemesi başarıyla tamamlanırsa, SpaceX açısından dev roketin deneysel test aracından operasyonel bir uzay taşıma sistemine dönüşmesi yolundaki en önemli eşiklerden biri aşılmış olacak.
