Avrupa Birliği'nin sınır kontrollerini dijitalleştirmek amacıyla devreye aldığı Entry/Exit System (EES), uygulamada yaşanan sorunlar nedeniyle yeniden tartışmaların merkezinde.
Fransa, Belçika, Hollanda, Almanya, Yunanistan, Malta, Portekiz, İtalya ve İsviçre, yoğunluk veya teknik sorun yaşanan geçiş noktalarında biyometrik veri toplamayı geçici olarak durdurabilme uygulamasını sürdürmeye hazırlanıyor. Dokuz ülke daha önce Avrupa Komisyonu'na ortak mektupla başvurarak bu esnekliğin 6 Eylül sonrasında da devam etmesini istemişti.
Parmak izi ve yüz görüntüsü alınıyor
EES, Schengen Bölgesi'ne kısa süreli seyahat eden AB dışı ülke vatandaşlarının giriş ve çıkışlarının elektronik ortamda kaydedilmesini öngörüyor.
Sistem kapsamında seyahat belgesi bilgilerinin yanı sıra parmak izi ve yüz görüntüsü gibi biyometrik veriler kaydediliyor. EES, pasaportlara manuel giriş-çıkış damgası vurulmasının yerini alacak şekilde tasarlandı.
Sistem 12 Ekim 2025'te kademeli olarak devreye alınmış, 10 Nisan 2026 itibarıyla tam operasyonel hale getirilmişti.
Havalimanlarında uzun kuyruklar tepki çekti
Ancak uygulamanın yaygınlaşması özellikle yoğun havalimanları ve sınır geçiş noktalarında sorunları beraberinde getirdi.
Havacılık ve turizm sektörü temsilcileri, biyometrik işlemlerin bazı noktalarda ciddi bekleme sürelerine neden olduğunu savunurken, havayolları da yolcuların uçuşlarını kaçırmasına kadar varabilen aksaklıklara dikkat çekti.
Dokuz ülkenin temmuz ayında yaptığı ortak çağrıda da EES'in yoğunluk altında “önemli zorluklar” ortaya çıkardığı belirtilmişti.
6 Eylül kritik tarih olmuştu
Ülkeler, geçiş noktalarında aşırı yoğunluk oluşması halinde biyometrik veri toplamayı geçici olarak durdurabiliyordu.
Bu esnekliğin 6 Eylül'de sona ermesi öngörülüyordu. Ancak dokuz ülke, altyapı ve sistem sorunları tamamen giderilmeden bu imkânın kaldırılmasının havalimanlarında yeni bir krize yol açabileceği uyarısında bulundu.
Son gelişmelerle Avrupa Komisyonu'nun dokuz ülkeye uygulamada ek esneklik tanıdığı ve tam uygulama için yeni bir kesin tarih belirlenmediği bildiriliyor.
Türkiye’den Avrupa’ya seyahat edenleri de ilgilendiriyor
Gelişme, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları açısından da doğrudan önem taşıyor. EES, Schengen ülkelerine kısa süreli seyahat eden ve sistemin muafiyet kapsamına girmeyen AB dışı ülke vatandaşlarına uygulanıyor.
Ancak son karar EES'in dokuz ülkede tamamen kaldırıldığı anlamına gelmiyor. Esas mesele, yoğunluk ve teknik aksaklık yaşanan sınır noktalarında biyometrik kontrollerin geçici olarak durdurulabilmesine imkân veren esnekliğin devam etmesi.
Bu nedenle yolcuların “Fransa, Almanya veya İtalya artık EES uygulamıyor” şeklinde bir değerlendirme yapmaması gerekiyor.
EES yürürlükte kalmaya devam ederken Avrupa'nın önündeki temel sorun, biyometrik sınır güvenliğini havalimanlarında kabul edilebilir yolcu bekleme süreleriyle birlikte çalıştırabilmek.
