Gökbilim dünyası, Dünya’ya benzer büyüklükte ve kayalık yapıda olduğu düşünülen yeni bir ötegezegen keşfiyle heyecanlandı. HD-137010 b adı verilen gök cismi, Dünya’dan yaklaşık 150 ışık yılı uzaklıkta bulunuyor. Yapılan hesaplamalara göre gezegen, Dünya’dan biraz daha büyük ve yaklaşık 1,2 kat daha kütleli olabilir.
Keşfe ilişkin bilimsel çalışma, The Astrophysical Journal Letters’ta yayımlandı. Araştırmada, gezegenin en dikkat çekici özelliklerinden birinin yörünge süresi olduğu vurgulandı. HD-137010 b, yıldızının etrafındaki turunu 355 günde tamamlıyor. Bu süre, Dünya’nın Güneş etrafındaki dönüş süresine oldukça yakın.
Yaşanabilir bölge ihtimali
Araştırmacılara göre HD-137010 b, yıldızının yaşanabilir bölgesinin hemen içinde yer alma potansiyeline sahip. Bilim insanları, gezegenin yüzeyinde sıvı su bulunabilecek koşullara sahip olma ihtimalini yüzde 51 olarak hesaplıyor.
Gezegen, Güneş’ten daha küçük ve daha soğuk olan K cüce sınıfı bir yıldızın etrafında dönüyor. K cüce yıldızların, daha az hidrojen tüketmeleri nedeniyle Güneş’e kıyasla çok daha uzun ömürlü oldukları biliniyor. Bu da, çevrelerindeki gezegenler için uzun vadeli istikrar anlamına geliyor.
Gezegen statüsü için daha fazla veri şart
HD-137010 b, görev süresi sona ermiş olan Kepler Uzay Teleskobu’ndan elde edilen verilerle tespit edildi. Keşif, gezegenin yıldızının önünden geçerken yıldız ışığında yarattığı azalmayı ölçen “geçiş yöntemi” ile yapıldı.
Ancak şimdiye kadar gezegenin yalnızca tek bir geçişi gözlemlenebildi. Bilim insanları, bir gökcisminin kesin olarak ötegezegen statüsü kazanabilmesi için birden fazla geçiş gözlemi gerektiğini belirtiyor. Bu nedenle HD-137010 b’nin kesin doğrulaması için yıllara yayılan takip gözlemleri yapılması gerekecek.
Dünya’dan daha soğuk ama umut verici
Araştırmaya göre gezegen, Dünya’nın Güneş’ten aldığı enerjinin üçte birinden daha azını alıyor. Bu durum, yüzey sıcaklıklarının –68 ile –85 derece arasında olabileceğine işaret ediyor. Bu değerler, HD-137010 b’yi Mars’tan bile daha soğuk bir dünya haline getiriyor.
Buna rağmen bilim insanları, karbondioksit açısından zengin bir atmosferin, bu düşük sıcaklıklara rağmen yüzeyde sıvı suyun var olmasına izin verebileceğini belirtiyor.
“Kartopu Dünya” senaryosu
Öte yandan, gezegenin Dünya’ya benzer bir atmosfere sahip olması riskleri de beraberinde getiriyor. Eğer HD-137010 b’de Dünya’daki kadar karbondioksit bulunuyorsa, gezegenin tamamen buzla kaplı olduğu bir “kartopu Dünya” senaryosu ortaya çıkabilir. Bu durumda yüzey sıcaklıklarının –100 dereceye kadar düşebileceği ifade ediliyor.
Yalnız olmayabilir
Araştırmacılar, HD-137010 b’nin sistemdeki tek gezegen olmayabileceğini düşünüyor. Yörüngenin iç ve dış bölgelerinde başka gezegenlerin bulunması olasılığı yüksek görülüyor. Hatta sistemin; iç kısımlarda Dünya benzeri gezegenler, dış bölgelerde ise Jüpiter büyüklüğünde bir gezegen barındıran, Güneş Sistemi’ne benzer bir mimariye sahip olabileceği değerlendiriliyor.
Bilim insanlarına göre HD-137010 b, her ne kadar doğrulama süreci devam etse de, yaşanabilir dünyalar arayışında en umut verici adaylardan biri olarak öne çıkıyor.
