Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) ile Fransa arasındaki askeri işbirliği Doğu Akdeniz’de gerçekleştirilen yeni bir ortak faaliyetle devam etti.
“CYFRA 04/26” adı verilen arama-kurtarma tatbikatına helikopter taşıyan bir Fransız savaş gemisinin yanı sıra Rum tarafına ait hava ve deniz unsurları ile MEDEVAC özel ambulans hizmetleri ekibi katıldı.
Rum basınında yer alan bilgilere göre tatbikat, GKRY’nin sorumluluk alanında olduğunu ileri sürdüğü deniz bölgesinde gerçekleştirildi. Faaliyette ortak arama-kurtarma operasyonlarının yönetilmesi ve iki tarafın operasyonel prosedürlerinin uyumunun geliştirilmesi amaçlandı.
Fransız savaş gemisi tatbikata katıldı
Güney Kıbrıs’taki Arama-Kurtarma Koordinasyon Merkezi, faaliyetin Fransız Silahlı Kuvvetleri ile mevcut işbirliğini daha ileri seviyeye taşımayı hedeflediğini bildirdi.
Tatbikatta Fransız ve Rum ekipler, olası arama-kurtarma vakalarına müşterek müdahale ve operasyonların koordinasyonu konusunda eğitim gerçekleştirdi.
Rum tarafı CYFRA 04/26’yı iki taraf arasındaki arama-kurtarma işbirliğinin devamı olarak nitelendirirken, tatbikatın zamanlaması Fransa-GKRY askeri ilişkilerinde son dönemde atılan adımlar nedeniyle dikkat çekti.
Haziranda SOFA imzalanmıştı
Fransa ile GKRY, 8 Haziran 2026'da savunma işbirliği ve Kuvvetlerin Statüsü Anlaşması’nı (SOFA) imzalamıştı.
Rum Savunma Bakanı Vasilis Palmas ile Fransa Silahlı Kuvvetler ve Gaziler Bakanı Catherine Vautrin tarafından Lefkoşa’da imzalanan anlaşmayla taraflar arasındaki askeri ilişkilerin hukuki ve operasyonel zemininin genişletilmesi hedeflenmişti.
Anlaşma, Fransız askeri unsurlarının Ada’daki faaliyetlerine ilişkin düzenlemeleri de kapsaması nedeniyle KKTC'nin tepkisini çekmişti.
KKTC'den anlaşmaya sert tepki gelmişti
KKTC Dışişleri Bakanlığı, SOFA'nın imzalanmasının ardından yaptığı açıklamada anlaşmanın Fransız askeri unsurlarının Ada’da konuşlandırılmasının yanı sıra askeri teknoloji paylaşımı, ortak tatbikatlar, eğitim faaliyetleri, askeri tesislere teçhizat desteği ve savunma sanayisi işbirliğini kapsadığına dikkat çekmişti.
Bakanlık, Fransa ile GKRY arasında giderek yoğunlaşan askeri ilişkilerin Ada ve Doğu Akdeniz’deki hassas güvenlik dengelerine zarar verebileceğini savunarak söz konusu düzenlemelerin Kıbrıs Türk tarafı açısından “yok hükmünde” olduğunu açıklamıştı.
Askeri yakınlaşmanın temeli 2017'de atıldı
Fransa ile Rum tarafı arasındaki savunma işbirliğinin temelleri ise 2017 yılına uzanıyor. Taraflar arasında Nisan 2017'de imzalanan savunma işbirliği anlaşması Ağustos 2020'de yürürlüğe girdi.
Sonraki dönemde Fransız Deniz Kuvvetleri ile Rum Milli Muhafız Ordusu arasında ortak tatbikatlar gerçekleştirildi.
Fransa, Güney Kıbrıs'ı Doğu Akdeniz'deki askeri faaliyetleri açısından önemli bir nokta olarak değerlendirirken, geçmiş yıllarda Fransız savaş uçakları ve deniz unsurları da Ada'daki tesislerden yararlandı.
2022'de gerçekleştirilen TALOS tatbikatında Charles de Gaulle uçak gemisinden havalanan dört Rafale Marine savaş uçağı, Rum Milli Muhafız Ordusu ile hava savunma faaliyeti gerçekleştirmişti.
Macron ve Hristodulidis “Stratejik Ortaklık” imzaladı
İki taraf arasındaki yakınlaşmada bir diğer önemli adım 15 Aralık 2025'te Paris'te atıldı.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile GKRY lideri Nikos Hristodulidis tarafından imzalanan “Stratejik Ortaklık”, özellikle güvenlik ve savunma alanındaki ilişkilerin daha ileri seviyeye taşınmasını öngördü.
Böylece 2017'de başlayan savunma işbirliği; 2025'teki Stratejik Ortaklık ve Haziran 2026'daki SOFA ile daha kapsamlı bir yapıya dönüştü.
Fransa-GKRY hattında Mistral işbirliği
Askeri yakınlaşma silah tedarikine de yansıdı. Fransa, Belçika, GKRY, Estonya ve Macaristan, Fransız MBDA tarafından üretilen Mistral hava savunma füzelerinin ortak tedarikine yönelik süreç başlattı.
2023'te imzalanan niyet mektubunun ardından Haziran 2024'te ortak tedarike ilişkin çerçeve işbirliği düzenlemesi imzalandı.
Son gerçekleştirilen CYFRA 04/26, Fransa ile GKRY arasındaki savunma ilişkilerinin giderek derinleştiği bir dönemde düzenlenen yeni ortak faaliyet olarak kayıtlara geçti.
