ABD ile İran arasında yürütülen müzakerelerin anlaşmaya dönüşmesi beklenirken, son günlerde yaşanan askeri gelişmeler sürecin yeniden çatışma riskine sürüklendiğine işaret ediyor.
İddialara göre ABD savaş uçakları son günlerde Hürmüz boğazı çevresindeki İran hedeflerine yönelik operasyonlar düzenledi. İran tarafı ise buna karşılık olarak Kuveyt’te bulunan ABD askeri unsurlarını hedef alan saldırılar gerçekleştirdiğini öne sürdü. Bölgedeki gerilim nedeniyle enerji piyasalarında da hareketlilik yaşanırken petrol fiyatlarında yükseliş görüldü.
ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’daki kabine toplantısında İran ile yürütülen görüşmelere ilişkin yaptığı açıklamada, mevcut süreçten tam anlamıyla memnun olmadıklarını belirterek, “Belki geri dönüp bitirmek zorunda kalacağız, belki de kalmayacağız” ifadelerini kullandı.
Trump ayrıca İran’ın müzakerelerde zaman kazanmaya çalıştığını savunarak, yaklaşan ara seçimlerin kararlarını etkilemeyeceğini söyledi. “Ara seçimleri umursamıyorum” ifadeleri, Washington’un askeri seçenekleri masada tutmaya devam ettiği şeklinde yorumlandı.
Hürmüz Boğazı yeniden gerilimin merkezinde
Taraflar arasındaki en kritik başlıklardan biri olan Hürmüz Boğazı konusunda da karşılıklı sert açıklamalar geldi.
Trump, boğazın uluslararası ticaret için açık kalacağını savunurken, ABD’nin bölgedeki deniz güvenliğini korumaya devam edeceğini söyledi. İran ise Hürmüz Boğazı’nın güvenliğinin kendi egemenlik alanı kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirterek dış müdahalelere karşı çıktı.
Pentagon’un yeni hedef listesi hazırladığı iddiası
ABD basınında yer alan haberlerde, United States Department of Defense’ın olası yeni operasyonlar için İran’daki ek askeri hedeflere yönelik planlamalar yaptığı öne sürüldü. Özellikle İran’ın son dönemde “Kirpi Stratejisi” olarak adlandırılan dağınık ve hareketli savunma konseptine geçtiği, bu nedenle olası operasyonların daha karmaşık hale geldiği değerlendiriliyor.
Ateşkese rağmen belirsizlik sürüyor
8 Nisan’da başlayan geçici ateşkesin ardından taraflar müzakere sürecini sürdürse de, hem sahadaki askeri hareketlilik hem de karşılıklı açıklamalar sürecin son derece kırılgan olduğunu ortaya koyuyor. İranlı yetkililer daha önce geçici ateşkeslerin kalıcı çözüm üretmediğini belirtirken, Washington ise diplomasi ile askeri baskıyı eş zamanlı yürütmeye devam edeceği mesajını veriyor.
Bölgedeki gelişmeler, özellikle enerji arz güvenliği ve Körfez’deki deniz ticaretinin geleceği açısından uluslararası kamuoyu tarafından yakından takip ediliyor.
