11 Eylül 2001 saldırılarının üzerinden 25 yıl geçti. Havacılık tarihinin ve dünya güvenlik sisteminin seyrini değiştiren saldırıların yıl dönümünde, ABD'deki hava yolu şirketleri, pilot kuruluşları, müzeler ve ulusal anıt merkezleri kapsamlı anma programlarına hazırlanıyor.
En dikkat çekici girişimlerden biri American Airlines ile şirketin Fort Worth'taki CR Smith Museum'undan geldi.
American Airlines, AA11 ve AA77 seferlerinde bulunanların yanı sıra New York, Pentagon ve Pennsylvania'nın Shanksville bölgesindeki saldırılarda hayatını kaybeden binlerce kişinin anısını yaşatmak amacıyla 11 Eylül'e ilişkin tarihi materyallerini kamuya açacak.
Uçuş ekipleri arasında dolaştırılan bayrak da koleksiyonda
American Airlines ve CR Smith Museum, koleksiyonun bir bölümünü New York'taki National September 11 Memorial & Museum'a bağışlayacak, bazı eserleri ise uzun süreli ödünç verecek.
Koleksiyonda saldırıların ardından American Airlines uçuş ekipleri arasında dolaştırılan bir bayrak, anma amaçlı hazırlanan örtüler ve dünyanın farklı ülkelerinden hava yoluna gönderilen yüzlerce mesaj bulunuyor.
CR Smith Museum'un arşivinde 11 Eylül ile bağlantılı 1.000'den fazla obje bulunuyor.
American Airlines'a ait uçak parçaları, çalışan kimlik kartları ve Ground Zero'dan çıkarılan biniş kartları dahil bazı materyaller ise daha önce New York'taki müzede sergilendi.
2014 yılında açılan 9/11 Memorial & Museum'u bugüne kadar 27 milyondan fazla kişi ziyaret etti.
Pentagon için ayrı çalışma
American Airlines, müzenin anma ve eğitim faaliyetlerini destekleyen Never Forget Fund'a da mali katkıda bulunacak.
Şirket ayrıca yapımı planlanan Pentagon Memorial Visitor Education Center projesini destekliyor. American Airlines'ın, AA77 seferinin Pentagon'a yönelik saldırısı sonrasında şirketin yürüttüğü çalışmaları belgeleyen bazı tarihi materyalleri de merkeze bağışlamayı değerlendirdiği belirtildi.
Eğitim merkezinin inşaatının 2026 yılında başlaması planlanıyor.
Merkezde American Airlines'ın AA77 seferindeki yolcu ve mürettebat ile Pentagon'da bulunanlar dahil saldırıda yaşamını yitiren 184 kişinin hikâyesi anlatılacak.
Dört uçağın mürettebatı unutulmayacak
Anma programlarına diğer havacılık kuruluşları da katılacak.
80 binden fazla pilotu temsil eden Air Line Pilots Association (ALPA), 11 Eylül'de American Airlines'ın AA11 ve AA77 ile United Airlines'ın UA175 ve UA93 seferlerinde görev yapan uçuş ekiplerinin anısına tören düzenleyecek.
ALPA'nın 25. yıl programında saldırıların ardından havacılık güvenliğinin nasıl değiştiği de ele alınacak. Özellikle kokpit güvenliğinin güçlendirilmesi ve takviyeli kokpit kapılarının yaygınlaştırılmasına uzanan süreç anlatılacak.
Flight 93 için beş günlük program
Pennsylvania'daki Flight 93 National Memorial'da ise ABD Ulusal Park Servisi tarafından 9-13 Eylül tarihleri arasında çeşitli anma ve eğitim etkinlikleri gerçekleştirilecek.
Anıt, United Airlines'ın UA93 seferindeki yolcu ve mürettebatın uçağı kaçıran saldırganlara karşı mücadele ettiği ve uçağın düştüğü bölgede bulunuyor.
Kentucky'deki Aviation Heritage Park & Museum da 11 Eylül'de saldırılarda yaşamını yitiren yaklaşık 3 bin kişiyi ve olayların ardından müdahalede bulunanları anmak amacıyla özel tören düzenleyecek.
Havacılığı sonsuza kadar değiştiren gün
11 Eylül'ün 25. yıl dönümü havacılık sektörü açısından ayrı bir anlam taşıyor.
Saldırılar yalnızca dört uçaktaki yolcu ve mürettebatın yaşamını kaybetmesine yol açmadı; havalimanı güvenlik kontrollerinden kokpit güvenliğine, istihbarat paylaşımından hava yolu güvenlik prosedürlerine kadar küresel sivil havacılığın işleyişini kökten değiştirdi.
Bu nedenle 25. yıl anmaları, saldırılarda hayatını kaybedenlerin yanı sıra kayıplarıyla havacılık tarihinin en büyük güvenlik dönüşümlerinden birine tanıklık eden uçuş ekipleri ve sektör çalışanlarının anısını da yaşatacak.